Is mijn oude VAR nog te gebruiken?
Oud nieuws. De VAR (Verklaring arbeidsrelatie) is sinds enige jaren vervangen door modelovereenkomsten. Door te werken met modelovereenkomsten kan er zekerheid verkregen worden over het al dan niet inhouden van loonheffing. In het oude systeem van de VAR had men te maken met vier soorten VAR: de VAR-loon, de VAR-row, de VAR-wuo en de VAR-dga. Vanaf 1 mei 2016 zijn deze verklaringen niet meer geldig. Hoe verhouden deze vier soorten VAR zich tot de nieuwe modelovereenkomst?
Geen absolute zekerheid
Voorafje. De VAR noch de modelovereenkomst geeft absolute zekerheid over de vraag of loonheffing achterwege kan blijven. Een voorwaarde is namelijk dat conform de modelovereenkomst gewerkt wordt en daarover kan men van mening verschillen. Dat was onder de VAR al net zo. Wat dat betreft is er dus weinig veranderd.
Vier VAR’s, één modelcontract? Opdrachtgevers konden in het oude systeem te maken krijgen met vier soorten VAR’s. Tegenwoordig houden de opdrachtnemer en opdrachtgever het bij één modelovereenkomst. Die geeft uitsluitsel over de vraag of er in een specifieke situatie een dienstbetrekking is en of er dus loonheffing moet worden ingehouden. Meer niet.
Status opdrachtnemer
De modelovereenkomst zegt dus niets over de status van de opdrachtnemer. Die kan ondernemer zijn, werknemer, freelancer of DGA. Voor de opdrachtgever is dit niet van belang. Die is slechts geïnteresseerd in de vraag of er al dan niet loonheffing moet worden ingehouden. Dit was onder de VAR niet anders. Wie een VAR-wuo had, was niet automatisch fiscaal erkend als ondernemer. Daarvoor was het van belang dat conform de aanvraag en de VAR gewerkt werd.
Sancties? Vanwege de onduidelijkheid en vertraging rond de invoering van de modelovereenkomst, is de fiscus tot nu toe erg terughoudend met sancties (zie ook T&A Bouw, jg. 20, nr. 22, p. 1, 23.08.2018) . Dit betekent dat er thans alleen wordt nageheven en mogelijk beboet als er sprake is van een dienstbetrekking én van evidente en opzettelijke schijnzelfstandigheid.
Wat brengt de toekomst?
Het kabinet heeft aangegeven nog niet tevreden te zijn met de huidige wetgeving. De wetgeving zal wederom gewijzigd worden, al is het nog niet duidelijk hoe. Om de ideeën vorm te kunnen geven, wordt er onder meer gebruik gemaakt van de ervaringen die worden opgedaan met het Toezichtsplan Arbeidsrelaties.
Toezichtsplan Arbeidsrelaties? Het Toezichtsplan Arbeidsrelaties betekent dat tot eind 2018 ruim honderd opdrachtgevers bezocht worden die gebruikmaken van de diensten van derden. De focus is met name gericht op degenen die nog niet werken met een modelovereenkomst, bijvoorbeeld omdat de gepresenteerde modelovereenkomst door de fiscus is afgekeurd of omdat de onderhandelingen hierover zijn afgebroken. Op basis van het Toezichtsplan Arbeidsrelaties wil de fiscus erachter komen hoe de praktijk zich momenteel redt. Ook zal er in het kader van het Toezichtsplan Arbeidsrelaties corrigerend worden opgetreden als hiervoor redenen zijn.