Oei, aangifte te laat, en nu?
Wat speelde er?
Geen aangifte ingediend. In een recente procedure voor Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 14.04.2017 (GHARL:2017:2852) , ging het om een BV die geen aangifte vennootschapsbelasting over 2012 had ingediend, ondanks dat de Belastingdienst een uitnodiging had gestuurd. Daarna werd er nog een aanmaning gestuurd waarin een laatste termijn van 10 werkdagen werd gesteld. Nadat ook hierop geen reactie volgde, beging de BV formeel gezien een ‘aangifteverzuim’.
Schatting van de winst. Het duurde vervolgens nog ongeveer 10 maanden voordat de Belastingdienst de radiostilte doorbrak met het opleggen van een aanslag naar een geschatte belastbare winst van € 1.000,-. Die schatting staat nogal in contrast met de belastbare winst van de BV over de zeven aan 2012 voorafgaande belastingjaren; de BV was structureel verliesgevend met een gemiddeld verlies van jaarlijks ongeveer € 12.000,-. Het aangifteverzuim werd daarnaast door de inspecteur nog eens beboet met een geldstraf van € 2.460,-.
Alsnog een aangifte ingediend. De BV kwam nu (opeens) snel in actie: binnen een week lag er alsnog een aangifte over 2012. Let op. De nadelige rechtsgevolgen van het aangifteverzuim kunnen hiermee echter niet ongedaan worden gemaakt. De (te late) aangifte wordt als een bezwaar aangemerkt. De inspecteur wijst het bezwaar af, waarna de BV naar de rechter stapt.
Wat zegt de rechter?
Omgekeerde en verzwaarde bewijslast. De wet bepaalt dat bij een aangifteverzuim een beroep in beginsel ongegrond is, tenzij de belanghebbende ‘overtuigend het tegendeel aantoont’. De rechter is dus verplicht de BV op te zadelen met een zogeheten ‘omgekeerde en verzwaarde bewijslast’. Hoewel er nu een aangifte ligt, ontbreekt het in deze zaak nog altijd aan voldoende onderbouwing om aan de verzwaarde bewijslast te voldoen. Zo ontbreekt het in de procedure nog steeds aan een door een accountant opgestelde jaarrekening. Het hof stelt daarom vast dat de BV er niet in is geslaagd het standpunt uit de laat ingediende aangifte (die op een verlies uitkomt) overtuigend aan te tonen.
Geen redelijke schatting. Toch is er nog een strohalm voor de BV. De inspecteur mocht namelijk de aanslag niet willekeurig vaststellen, de schatting moest wel redelijk zijn. Het hof zag hier, gezien de reeks van verliezen in de voorgaande jaren en gebrekkige onderbouwing van de schatting, aanleiding om de ambtshalve aanslag naar nihil te verminderen.
Commentaar
Dubbele ‘straf’. Een te laat ingediende aangifte kan in feite dubbel worden bestraft. Enerzijds wacht er de bestuurlijke boete (€ 2.639,- voor een BV in 2017), anderzijds is er de praktisch bijna onmogelijke bewijspositie waardoor men wordt overgeleverd aan een schatting die bijna niet van tafel is te krijgen. Om nog maar niet te spreken van de kosten van de daarop gerichte extra inspanningen van uw adviseur of accountant. Let op. Het snel binnen de termijn indienen van een ondeugdelijke aangifte ‘om maar op tijd te zijn’, zal lang niet altijd het gewenste resultaat geven, ook dan is er onder omstandigheden namelijk sprake van een aangifteverzuim.